Warehouse Technology

Containernummers uitgelegd: ISO 6346, controlecijfers en private vloten

Elke container vertelt je wie hij is. De meeste, in ieder geval.

Iemand staat in een terminal, telefoon in de hand. Vlak voor die persoon staat een stalen doos, en op de deur staan elf tekens geschilderd. Die tekens zijn tegelijk de naam van de container, zijn paspoort en zijn database-sleutel. Elke partij die deze doos ooit aanraakt, verwijst ernaar met precies die ene reeks: het cognossement, de douaneaangifte, het gate-systeem van de terminal, het stuwplan aan boord van het schip, de vrijgave-order aan het andere eind, en de inspectie die op dit moment wordt vastgelegd. Dat nummer is wat een douanebeambte drie landen verderop laat accepteren dat het staal voor hem het staal is dat de papieren beschrijven.

Eén teken verkeerd, en de doos komt niet meer overeen met zijn eigen documenten. Ergens verderop in de keten is een planner, een beambte of een chauffeur op zoek naar een container die op papier niet bestaat.

Het loont dus de moeite om precies te begrijpen wat die elf tekens zijn, en hoe je ze kunt controleren zonder een database te raadplegen. Het is ook goed om te weten wat er gebeurt met containers die de standaard stilzwijgend negeren. Die bestaan wel degelijk, en als jij zo'n vloot beheert, vormen ze je hele terrein.

De anatomie van een containernummer

Het format is vastgelegd in ISO 6346:

Onderdeel

Lengte

Voorbeeld

Betekenis

Eigenaarscode

3 letters

ABC

Het bedrijf dat de container bezit of exploiteert

Categorie-aanduiding

1 letter

U

U voor een vrachtcontainer, J voor afneembare vrachtcontainer-gerelateerde uitrusting, Z voor een trailer of chassis

Serienummer

6 cijfers

123456

De eigen nummering van de eigenaar, zonder betekenis buiten diens vloot

Controlecijfer

1 cijfer

0

Berekend op basis van de tien voorgaande tekens

ABCU1234560 lees je dus als: eigenaar ABC, een vrachtcontainer, serienummer 123456, controlecijfer 0.

Eén ding waar mensen vaak over struikelen: de viercijferige code die er vlakbij staat (22G1, 45R1) heeft niets met identiteit te maken. Dat is de maat- en typecode, en die vertelt je of het gaat om een 20ft general-purpose container of een 40ft high-cube reefer.

De eigenaarscode en het BIC-register

De eerste drie letters zijn de interessante. Ze zijn geregistreerd bij het BIC, het Bureau International des Containers in Parijs, dat het wereldwijde register van eigenaarscodes bijhoudt. Die registratie is wat het hele systeem laat werken: omdat geen twee operators hetzelfde prefix delen, delen ook geen twee containers ter wereld dezelfde elf-teken-identificatie. Een doos die van een trucker naar een terminal naar een schip naar een terminal naar weer een andere trucker gaat, behoudt de hele reis één ondubbelzinnige naam.

In de praktijk zijn het de vier tekens die eindigen op U (MSCU, CMAU, HLXU) die je oog leert herkennen als een containernummer.

Het controlecijfer: een nummer verifiëren zonder database

Dit is het nuttigste onderdeel van de standaard, en het minst bekende buiten de sector. Het laatste cijfer is een controlesom over de eerste tien tekens, waardoor je een aflezing offline kunt verifiëren, direct, zonder opzoekwerk.

Zo werkt de berekening.

Stap 1: zet elk van de eerste tien tekens om in een getal. Cijfers blijven zichzelf. Letters beginnen bij A = 10 en lopen op, waarbij elk veelvoud van 11 wordt overgeslagen (er bestaat dus geen 11, 22 of 33 in de tabel):

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

10

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

23

24

N

O

P

Q

R

S

T

U

V

W

X

Y

Z

25

26

27

28

29

30

31

32

34

35

36

37

38

Stap 2: weeg elke waarde naar zijn positie, door steeds te verdubbelen: 1, 2, 4, 8, 16, 32, 64, 128, 256, 512.

Stap 3: tel de tien producten op en neem de rest na deling door 11. Die rest is het controlecijfer. Komt er 10 uit, dan is het controlecijfer 0.

Uitgewerkt voorbeeld, CSQU3054383:

Teken

C

S

Q

U

3

0

5

4

3

8

Waarde

13

30

28

32

3

0

5

4

3

8

Gewicht

1

2

4

8

16

32

64

128

256

512

Product

13

60

112

256

48

0

320

512

768

4096

De producten tellen op tot 6185. Deel door 11 en de rest is 3. Het controlecijfer op de doos is 3, dus het nummer klopt.

Waarom dit ertoe doet: het controlecijfer vangt vrijwel elke fout in één teken op, en de meeste verwisselingen. Een 1 die wordt gelezen als 7, een 3 die wordt gelezen als 8, een B die wordt gelezen als R: elk daarvan levert een op het oog volkomen geloofwaardig containernummer op, dat alleen de controlesom zal afkeuren. Wanneer onze scanner twijfelt over een aflezing, kan hij de alternatieven testen en degene aanhouden die klopt. Een gebruiker die de app vertrouwt, werkt aanzienlijk sneller dan iemand die elke scan met de hand controleert.

Waar de standaard ophoudt te gelden: private vlootpools

Dan het deel dat zelden in de uitleg terechtkomt.

Niet elke container is een deepsea-doos van een rederij of een leasemaatschappij. Ander materieel draait in private vloten: regionale pools, binnenlandse distributienetwerken, gesloten pendeldiensten tussen twee vaste locaties, industrieel materieel dat nooit aan boord van een schip komt. Deze containers bewegen binnen een land of regio en komen nooit in het wereldwijde interchange-systeem terecht.

Dat verandert de rekensom. De vorm van elf tekens is de moeite waard, wat je ook doet, want elk terreinsysteem, elk ERP-veld en elk verzendlabel verwacht die vorm al. Het register ligt anders, want dat bestaat om je uniek te houden tussen vreemden, en een gesloten kring kent geen vreemden. Dus het format blijft en de registratie vervalt. Sta voor zo'n container en je merkt het op twee plekken:

  • De eigenaarscode ontbreekt in het BIC-register. Toets de scan aan het register en die komt terug als onbekend, ook al is de container reëel, in dienst en staat hij pal voor je.

  • Het vierde teken is niet altijd een U, J of Z. Vloten gebruiken die positie soms voor eigen doeleinden, vaak om type materieel of subvloot te coderen waar een rederij simpelweg U zou herhalen. Zo krijg je codes als FMSB of ATBE, waar een bij BIC geregistreerde code als ABCU de U gewoon zijn standaardfunctie laat vervullen.

Het controlecijfer is hier niet het probleem. Een vloot die het format overneemt, neemt vrijwel altijd ook de rekenmethode over, dus de controlesom doet nog steeds zijn werk en een verkeerde aflezing wordt nog steeds opgevangen. Wat wél breekt, zijn de opzoeking en de patroonherkenning: het prefix staat niet in het register, en het vierde teken zakt voor een strikte ISO-toets. Software die op beide staat, wijst deze containers domweg af.

Voor de operator is dat een dagelijkse ergernis. De uitrusting is echt, de nummering is doelbewust en intern consistent, en de software weigert hem toch.

Cargosnap scant beide

Wij handelen de standaard correct af. De scanner leest ISO 6346-codes, toetst de eigenaarscode aan een actueel BIC-register, en verifieert bij elke scan het controlecijfer.

En we ondersteunen codes van private vloten. Klanten die hun eigen pool beheren, kunnen de codering van hun vloot configureren, en de scanner leest die codes net als elke andere. Een container die begint met FMSB… of ATBE… scant in één keer goed. Geen omweg, geen handmatig intypen, geen "dit accepteert het systeem niet".

Cargosnap is gebouwd voor de logistiek. Geregistreerd bij BIC of door jou genummerd, jouw containers zijn precies waar we aan dachten. Test het zelf op je eigen dozen.

Veelgestelde vragen

Hoe bereken ik het controlecijfer van een container? Zet de eerste tien tekens om in waarden (cijfers blijven zichzelf, letters vanaf A = 10 oplopend, met overslaan van elk veelvoud van 11), vermenigvuldig elke waarde met 1, 2, 4, 8 tot en met 512 naar positie, tel ze op, en neem de rest bij deling door 11. Een rest van 10 betekent dat het controlecijfer 0 is.

Wat betekenen de letters aan het eind van een containerprefix? De vierde letter is de categorie-aanduiding: U staat voor een vrachtcontainer, J voor afneembare vrachtcontainer-gerelateerde uitrusting, Z voor een trailer of chassis. Private vloten gebruiken deze positie vaak anders.

Zijn alle containernummers geregistreerd bij BIC? Nee. Eigenaarscodes van containers in internationaal verkeer wel, maar private vloten die regionaal opereren vaak niet.

Wat is het verschil tussen een containernummer en de maat/typecode? Het nummer (elf tekens) is de identiteit van de container. De maat/typecode (vier tekens, bijv. 22G1) beschrijft de afmetingen en het type.

Read more

•

How to stuff cargo inside a container

Read more

•

What is the suitable container for your cargo?

Read more

•

What do the markings on a container door mean?

Read more

•

How to stuff cargo inside a container

Read more

•

How to stuff cargo inside a container